T.KOLİFORM BAKTERİ ve E.COLİ TAYİNİ
(ÇOKLU TÜP YÖNTEMİ)

Hesaplama

Bu yöntemle verilen sonuç kantitatif bir sonuç olmayıp, çalışılan numune hacmi ve gaz veren tüp sayısına bağlı olarak verilen bir olasılık hesabıdır. Yukarıda anlatılan yöntemde 10 mL numune içeren 10 adet tüple çalışılmıştır. Aşağıda verilecek olan olasılık tablosu da bu yönteme göre düzenlenmiştir. Çok farklı tüp sayısı ve numune hacimleri ile çalışılmış ise, o yönteme göre oluşturulmuş olasılık tabloları kullanılmalıdır.

Uluslararası olarak kullanılan birim MPN(Most Probable Number)’in Türkçe karşılığı olarak En Muhtemel Sayı(EMS)’yı ifadesini de kullanabiliriz.

Pozitif Tüp Sayısı MPN/100mL
Tavsiye Edilen Kullanım
MPN/100mL Alt Limit Üst Limit
0 0 <1.1 0 3
1 1 1.1 0.03 5.9
2 2 2.2 0.26 8.1
3 4 3.6 0.69 10.6
4 5 5.1 1.3 13.4
5 7 6.9 2.1 16.8
6 9 9.2 3.1 21.1
7 12 12 4.3 27.1
8 16 16.1 5.9 36.8
9 23 23 8.9 59.5
10 23< 23< 13.5 Sınırsız

Doğrulama deneyinde gaz veren tüp sayısı göz önüne alınarak toplam koliform bakteri tayininin sonucu verilir.

Toplam Koliform Bakteri,  MPN / 100 mL  = A

A; Doğrulama deneyi sonunda gaz veren tüp sayısına göre tablodan bulunan değer.

 

Tamamlama deneyinde gaz veren tüp sayısı göz önüne alınarak fekal koliform tayininin sonucu verilir.

Fekal Koliform,  MPN / 100 mL  = A

A; Tamamlama deneyi sonunda gaz veren tüp sayısına göre tablodan bulunan değer.

  

Meraklısına Notlar

İçme suyu analizlerinde bütün patojen (hastalık yapıcı) bakterileri tayin etmek; karmaşık, zaman isteyen ve pahalı bir yöntemdir. Toplam koliform bakteri tayini pahalı olmayan, nispeten kolay bir tayin yöntemi olarak tercih edilmektedir. İçme suyunda toplam koliform bakteri tayini yapılmış ise; muhtemelen bir kirlilik kaynağından ileri gelen bir kirlenme veya suyun bulunduğu şartlar da toplam koliformun tekrar büyümesi söz konusudur. Sistemde toplam koliformun mevcut olması, sistemde aynı zamanda patojen bakterilerin de bulunabileceğinin göstergesidir. Bu nedenle kirlilik kaynağının mutlak surette tespit edilmesi ve giderilmesi gereklidir.

Suda toplam koliform bakteri tayin edilmesinin yanı sıra fekal koliform ve Escherichia coli’nin de tayin edilmesi uygun olur ve çalışmayı tamamlar.

Enterobacteriaceae ailesinin üyesi olan bu bakterileri aşağıda verilen bir tablo ile kısaca tanımlayabiliriz.

Enterobacteriaceae Ailesi

Koliform Olmayanlar

Koliform Olanlar
Shigella Toplam Fekal
Yersinia Escherichia Escherichia coli

Providencia

Citrobacter

Citrobacter freundii

Salmonella Klebsiella Klebsiella pneumoniae
Serratia Enterobacter  
Proteus    

 
Toplam koliform bakteri tayini ile içme suyunun kalitesi belirlenir. İçme suyunda toplam koliform bakteri tespit edilmemişse suyun sağlıklı ve kullanılabilir olduğu kabul edilir. Toplam koliform bakteri tespit edilmiş ise suyun patojen bakteride içerebileceği bu nedenle sağlık riski olduğu kabul edilir ve suda fekal koliform,  Escherichia coli ve patojen bakteri içerip içermediği kontrol edilerek su kalitesi belirlenir. Escherichia coli sıcakkanlı canlıların dışkılarında bulunan bir bakteri türüdür. Suda Escherichia coli varsa suda diğer patojen(hastalık yapıcı) bakterilerinde bulunabileceği kabul edilir.

Sağlık risklerini azaltmak için özellikle suda Escherichia coli tespit edilmişse; tespitin yapıldığı yer en kısa sürede sistemden ayrılmalı, kirlenmenin kaynağı tespit edilerek giderilmesini takiben deşarj ve dezenfeksiyon işlemine tabi tutulmalıdır.